Çocuklarda alt ıslatma (enürezis)

0 0

Ülkemizde sık görülen bir durum olan enürezis, kelime anlamı olarak alt ıslatma anlamına gelmektedir.5 yaşını bitirmiş bir çocuk gece altını ıslatıyorsa buna enürezis nokturna, gündüz ve gece altını ıslatıyorsa buna da enürezis diurna denilmektedir. Enürezis, idrarın tamamını veya belirli bir kısmını kaçırma şeklinde olabilmektedir. Bu durum çocuğa idrar kontrolünün öğretildiği, tuvalet eğitimi döneminde normal sayılabilirken uluslararası sınıflamalara göre zihinsel gelişimi normal olan çocuklarda belli bir yaştan sonra olması normal değildir. Bazı çocuklarda doğumdan itibaren idrar kontrolü hiç sağlanamamakta buna primer yani birincil enürezis denilmektedir. Bazı çocuklarda ise kazanılan idrar kontrolü herhangi bir hastalık (idrar yolu enfeksiyonu, epilepsi gibi) veya psikososyal bir etkenden dolayı (boşanma, kardeş doğumu, anne-baba kaybı gibi) kazanılan idrar kontrolü yeniden kaybolabilir buna da sekonder yani ikincil enürezis denilmektedir.

İdrar kaçırma davranışı basit bir sorun gibi görülse de ailelerin ve çocuğun günlük hayatını ve yaşam kalitesini önemli şekilde etkilemektedir. Küçük yaşlarda görülen ruhsal hastalıklar arasında en sık görülen problemlerden biridir. 5 yaşındaki çocukların yaklaşık %15’inde gece altını ıslatma mevcuttur. Gece idrar kaçırma gündüze göre 3 kat daha sıktır. Erkek çocuklarda kız çocuklarına göre daha sık rastlanmaktadır. Anne- babada benzer hikayesi olan çocuklarda daha sık izlenmesi genetik bir yatkınlığının da söz konusu olduğunu göstermektedir. Genellikle başka ruhsal hastalıklarla (dikkat sorunları, saldırgan davranışlar, düşük sosyal yeterlilik, düşük okul performansı, anksiyete ve depresyon gibi) birlikte görülmektedir. Enürezis, biyolojik ve psiko-sosyal nedenlerden dolayı ortaya çıkabilmektedir. Biyolojik nedenler genetik alt yapının olması, hormonal etkenler, mesane, böbrek ile ilgili sorunlar, gelişimsel bozukluklar, kullanılan ilaçların yan etkisi ve bazı çocuklarda da derin uykudan uyanamama problemi enürezise neden olabilmektedir. Psiko-sosyal nedenlerde ise annenin hamile olması ya da kardeş kıskançlığı, tuvalet eğitime çocuğun hazır olmadığı zamanda başlanması ya da yanlış tuvalet eğitimi tutumları (Çocuğu cezalandırma, kızma, bağırma ve inatlaşma gibi), yanlış ebeveyn tutumları (Çok sert, baskıcı ya da aşırı koruyucu) ve çocuğun yaşadığı olumsuz yaşam olayları (Aile içinde yaşanan kavgalar, tartışmalar, ebeveyn ayrılıkları, şiddet görme, yoğun kaygı duygusu) enürezise neden olabilmektedir.

Gece alt ıslatma süreci çocuğu çok derinden etkilediği gibi pek çok aileyi de psikolojik ve sosyal yönden olumsuz etkilemektedir. Burada dikkat edilmesi gereken şey 5 yaşından sonra durumun ciddiye alınıp uzman yardımına başvurulması ve sorunun üstünün örtülmemesidir. Aileler çocuğun bunu kasıtlı yaptığı veya zihinsel bir sorundan kaynaklı olduğunu düşünmemeli, çocuğa karşı anlayışlı ve sabırlı davranmalı, ceza yöntemlerinden mutlaka kaçınmalılardır. Halk arasında asılsız olarak bahsi geçen sünnet olmakla geçeceği, tedavisinin kısırlık yaptığı ya da ceza yöntemlerinin fayda getirdiğine dair söylentilere itibar edilmemeli uzman yardımına başvurulmalıdır.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.